Czym jest klaster?

Według definicji amerykańskiego ekonomisty Michaela Portera twórcy i propagatora pojęcia klastra przemysłowego – jest to geograficzna koncentracja konkurencyjnych firm w powiązanych sektorach, związanych ze sobą gospodarczo, dzielących te same umiejętności, technologię i infrastrukturę. W klastrze, wielkie i małe przedsiębiorstwa osiągają znacznie więcej niż gdyby miały pracować same, dzięki sieci związanych przedsiębiorstw, dostawców, usług, instytucji akademickich oraz producentów skoncentrowanych na tym samym obszarze. Koncentracja wspomaga tworzenie nowych przedsiębiorstw, produktów oraz nowych miejsc pracy dla wysoko wykwalifikowanych, dobrze opłacanych pracowników. Klastry stanowią o sile każdej gospodarki narodowej, regionalnej, stanowej, a nawet wielkomiejskiej, głównie w krajach gospodarczo rozwiniętych.

M. E. Porter, The Competitive Advantage of Nations, Macmillan Press, Hampshire and London 1990

Innymi słowy: klaster to geograficzne skupisko wzajemnie powiązanych firm, wyspecjalizowanych dostawców, jednostek świadczących usługi, firm działających w pokrewnych sektorach i związanych z nimi instytucji w poszczególnych dziedzinach, jednocześnie współdziałających i konkurujących ze sobą (…)
Pojęcie klastra nie dotyczy tylko całości transakcji między różnymi podmiotami, ale również – co najważniejsze w kontekście potencjału rozwoju – dynamicznie zmieniających się w czasie powiązań, opartych na kreowaniu i stosowaniu wiedzy oraz generowaniu innowacji. Klastry cechują się wysoką zdolnością do kreowania wartości, nieporównywalnie większą od innych aktywności gospodarczych na danym terytorium i silną przewagą konkurencyjną w danej dziedzinie co najmniej w skali krajowej, a najlepiej w skali kontynentu lub globalnej.

L. Palmen, M. Baron: Przewodnik dla animatorów inicjatyw klastrowych w Polsce, Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, Warszawa 2011 (wyd. II)

 

Koordynator klastra – rola, działania, wyzwania

Klastry to jedno z narzędzi efektywnie wspomagających rozwój przedsiębiorstw, szczególnie mikro, małych i średnich. Jednakże jego efektywne wykorzystanie wymaga podjęcia różnorodnych działań wspierających koordynatora i członków klastra w kilku obszarach. Najtrudniejsze jest przekonanie potencjalnych partnerów, na co dzień konkurentów, do podjęcia współpracy. Niski poziom kapitału społecznego w Polsce oraz potrzeba budowy kultury, zaufania i współpracy w relacjach biznesowych, to wciąż jeszcze poważne bariery współpracy.

Czytaj więcej na Portalu Innowacji…